لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

دیوارهای برشی اغلب به گونه ای طراحی می شوند که رفتاری خمشی و شکل پذیر داشته باشند. این دیوارها در عمل به صورت تیر طره عمل نموده و در محدوده اتصال به پایه خود دارای لنگر قابل توجهی هستند و بدین ترتیب بیش تر جذب انرژی زلزله در پایین این دیوارها صورت خواهد گرفت. در این تحقیق سعی شده است با ایجاد رفتار دوگانه شکل پذیر خمشی-برشی در این دیوارها از قسمت های فوقانی دیوار نیز در جذب انرژی استفاده شود و از این طریق عملکرد دیوارهای برشی ارتقا داده شود. این مساله در ابتدا از طریق یک مدل ساده سازه ای بررسی گردید و نشان داده شد که رفتار دوگانه شکل پذیری می تواند در عمل به بهبود عملکرد سازه کمک نماید. سپس سه نوع دیوار برشی (دیوارهای برشی شکاف دار، سوراخ دار و میان خالی) که دارای چنین قابلیتی هستند معرفی شده و عملکرد هر یک از آنها در این ارتباط مورد بحث قرار گرفت. نتایج بدست آمده نشان می دهند که از میان این سه دیوار به ترتیب دیوارهای برشی میان خالی، سوراخ دار و شکاف دار عملکرد مناسب تری دارند.

در این تحقیق، با هدف بررسی رفتار لرزه ای چلیک های کش بستی و ارائه پاسخ های مناسب در خصوص نقش پارامترهای مختلف در رفتار لرزه ای آن ها، روی این سازه ها تحلیل های خطی و غیر خطی انجام می گیرد. بدین منظور پس از تایید مدل سازی عناصر محدود، روی مدل های مورد بررسی تحلیل های ویژه مقادیر و تاریخچه زمانی انجام می گیرد. تمامی این تحلیل ها توسط نرم افزار ANSYS انجام می گیرد. در تمامی تحلیل ها، اثر پارامترهای مختلفی نظیر نسبت خیز به دهانه چلیک و میزان کرنش اولیه عناصر کششی روی رفتار لرزه ای بررسی می شوند. همانند چلیک های دو لایه با افزایش نسبت خیز به دهانه، پریودهای طبیعی بزرگ تر می شوند. در حالی که با افزایش نسبت پیش تنیدگی، پریودهای طبیعی کوچک تر می شوند. تحت مولفه افقی شتاب زلزله، در سازه پاره شدگی کابل یا کمانش میله اتفاق می افتد؛ در حالی که تحت مولفه قائم شتاب زلزله، هیچ گونه پاره شدگی کابل یا کمانش میله در سازه اتفاق نمی افتد که نشان می دهد سازه های چلیکی کش بستی در مقابل مولفه افقی نیروی زلزله آسیب پذیر و در مقابل مولفه قائم نیروی زلزله مقاوم تر هستند. همچنین تحت مولفه افقی شتاب زلزله، در نسبت های پیش تنیدگی کم (is=0.002)، پاره شدگی کابل و در نسبت های پیش تنیدگی متوسط is=0.004) و (is=0.006 و زیاد (is=0.008)، کمانش میله اتفاق می افتد.

در میان سیستم های موثر مقاوم در برابر بارهای جانبی می توان به دیوارهای برشی با هسته فولادی اشاره کرد که مزیت عمده آنها، قابلیت شکل پذیری ناشی از کمانش در ورق فولادی است. برای استفاده از این قابلیت دو راه حل کلی وجود دارد: استفاده از سخت کننده های فلزی، و دیگری بهره گیری از پوشش بتنی که از طریق برش گیرها به ورق فولادی متصل شده و تشکیل دیوار برشی مرکب (کامپوزیت) می دهد.در این تحقیق با بررسی تاثیر عوامل مختلف- از جمله صلبیت تیر میانی، تاثیر نوع اتصال تیر به ستون، اثر تغییرات فاصله برش گیرها و اثر تغییرات ضخامت پوشش بتنی در دیوارهای برشی با هسته فولادی، (در حالت با سخت کننده و بدون سخت کننده)- ارزیابی جامعی از رفتار این سیستم در برابر بارهای جانبی ارایه شده است. بدین منظور مدل های مختلفی از این دیوارها با استفاده از روش اجزای محدود مدل سازی و تحلیل شده اند. نتایج حاصل از اعتبارسنجی مدل تحلیلی با یک نمونه مدل آزمایش شده، نشان می دهد که رفتار دیوار برشی فولادی تقویت شده مستقل از صلبیت تیرهای میانی و نوع اتصال تیر به ستون است ولی در دیوارهای برشی فولادی بدون سخت کننده، افزایش صلبیت تیرهای میانی باعث یکنواختی بهتر توزیع تنش در ورق فولادی می شود. همچنین مقاومت برشی دیوار برشی مرکب با ضخامت پوشش بتنی نسبت مستقیم، و با فاصله بین برش گیرها نسبت عکس دارد. بدین منظور با ارایه نمودارهایی ضمن بررسی نتایج، کم ترین میزان ضخامت مناسب برای پوشش بتنی و نیز فاصله مناسب بین برش گیرها پیشنهاد شده است.

بادگیرها سیستم های خنک کننده غیرفعال ساختمانی هستند که از آن ها برای تأمین آسایش افراد در مناطق گرم و خشک استفاده می شود. بادگیرها از طریق دریافت هوای تازه فضاهای داخلی را خنک می کنند. گاهی آن ها به صورت دودکش عمل کرده و هوای با طراوت حیاط در طبقه همکف را به سمت بالا هدایت می کنند. در این مقاله، روش ساخت، گونه شناسی بر اساس مکان و تعداد جهت های دریافت باد، عملکرد سرمایشی و رفتار لرزه ای بادگیرها توضیح داده می شود. عملکرد سرمایشی و رفتار لرزه ای بادگیرهای کاشان در قسمت مرکزی ایران مورد مطالعه قرار می گیرد. چهار ارتفاع مختلف برای بادگیرهای در نظر گرفته می شود و اثرات ارتفاع بادگیر، جهت باد و سرعت باد بر جریان جرمی و درجه حرارت ایجاد شده در بادگیرها بررسی می گردد. یک بادگیر می تواند یک، دو، سه، چهار، شش یا هشت طرفه باشد. در شهرهای نزدیک کویر، سطوح رو به بادهای ماسه ای بادگیر را بسته اند تا از ورود بادهای همراه با ماسه جلوگیری کنند. هنگامی که باد نمی وزد یا جهت وزش باد ° 90 است بادگیر به صورت دودکش عمل می کند، یعنی جریان جرمی منفی است و جهت حرکت هوا از پایین به سمت بالای بادگیر است. در مواردی که بادگیر مانند دودکش عمل می کند، هوای خنک حیاط یا زیرزمین برای خنک کردن ساختمان مورد استفاده قرار می گیرد. جهت و سرعت باد و ارتفاع بادگیر بر جریان جرمی و درجه حرارت تأثیر می گذارند. جهت باد ° 45 جریان جرمی بیشتری، در مواردی 43% بیشتر، نسبت به سایر جهت ها ایجاد می کند. بادگیر بلندتر باعث افزایش دمای هوا و کاهش جریان جرمی وارد شده از بادگیر به ساختمان می شود. در این حالت افزایش دمای هوا کمتر از ° C 5/0 است. برای افزایش ارتفاع بادگیر از m 4 بهm 10 کاهش جریان جرمی بیشتر از 13% است. سرعت بیشتر باد باعث کاهش دمای هوا و افزایش جریان جرمی می شود. افزایش سرعت باد از m/s 5/7 به m/s 15 باعث 65% افزایش جریان جرمی می شود. بادگیرها در مقابل زلزله آسیب پذیر هستند و بادگیرهای بلندتر دچار آسیب بیشتری نسبت به بادگیرهای کوتاه تر می شوند.

یک سری آزمایش های میز لرزه g1 برای بررسی پاسخ مدل تونل متروی تبریز که یک تونل دایروی مدفون در ماسه خشک می باشد، تحت بارگذاری نامنظم با دامنه کم و امواج هارمونیک با دامنه بالا انجام شد. اثرات پارامترهای مختلف شامل شتاب ماکزیمم زمین و محتوای فرکانسی حرکات ورودی روی رفتار تونل بررسی شد. آزمایش ها در دو شتاب ماکزیمم زلزله g0. 35 و g0. 50 و فرکانس های 1، 3، 5 و 8 هرتز انجام شدند. نتایج آزمایش ها برحسب نیروهای دینامیکی پوشش تونل و شتاب نقاط مختلف مدل ارائه شده است. نتایج نشان می دهد رفتار دینامیکی تونل های دایروی می تواند به دو مرحله تقسیم بندی شود: مرحله ناپایدار در طی چندین سیکل اول و مرحله سیکل های پایدار که در طی آن نیروها در پوشش تونل حول مقدار میانگین نوسان می کند. به علاوه، اندازه گیری های آزمایش های میز لرزه نشان می دهد با افزایش فرکانس بارگذاری برای شتاب A=0. 35g، لنگر ماکزیمم ایجاد شده در پوشش تونل ثابت مانده یا اندکی کاهش می یابد اما برای A=0. 50g، لنگر ماکزیمم به شدت کاهش می یابد. شتاب افقی ثبت شده در چندین تراز نشان می دهد که تقویت سطحی به وسیله حفره تونل انجام می گیرد که به عنوان مانع در جهت گسترش امواج برشی به سمت بالا عمل می کند.

در پژوهش حاضر رفتار کاهندگی توالی پس لرزه های زمین لرزه های متوسط تا بزرگ رخ داده در فلات ایران بر اساس رابطه تجربی Omori (1894) مورد مطالعه قرار گرفته است. با توجه به پوشش دستگاهی مناسب از سال 1990 به بعد، زمین لرزه های مهم رخ داده در فلات ایران در این فاصله بررسی شدند. پس از تعیین پس لرزه های هر زمین لرزه بر اساس پنجره زمانی- مکانی Gardner & Knopoff (1974)، نمودار کاهندگی پس لرزه های 14 توالی از زمین لرزه ها که دارای رکورد کافی بوده و در سراسر فلات ایران گسترده شده اند، تحلیل شد. بنابراین نمودار و پارامترهای رابطه آموری شامل p،c  و k برای هر توالی لرزه ای محاسبه و تحلیل شد. نتایج نشان داد که برای زمین لرزه های ایران مقدار پارامتر p در محدوده 2.7-0.39، پارامتر c در محدوده 5-0.01 و پارامتر k در محدوده 1427.4-10 است که این تغییرپذیری زیاد معرف تنوع الگوی رخداد پس لرزه ها در فلات ایران و البته ناقص و ناهمگن بودن کاتالوگ زمین لرزه های ایران است. بنابراین با داده های موجود، تفکیک یا پهنه بندی نواحی از نظر رفتار کاهندگی زمانی فعالیت پس لرزه ها در منطقه گسترده ای چون فلات ایران به طور دقیق امکان پذیر نیست؛ با این حال از برآورد نرخ کاهندگی پس لرزه ها به طورجداگانه برای هر منطقه فعال لرزه ای می توان برای مطالعات تحلیل خطر زمین لرزه استفاده کرد. به طورکلی می توان گفت که مقدار پارامتر p و بنابراین سرعت کاهندگی پس لرزه ها برای نواحی البرز و زاگرس بیشتر از نواحی مرکزی و خاوری ایران است. هرچه نرخ کاهندگی بیشتر باشد، نرخ تخلیه انرژی و سرعت رسیدن به میزان لرزه خیزی زمینه بیشتر است که نتیجه حاصل با نرخ تخلیه انرژی پهنه های لرزه زمین ساختی ایران همخوانی دارد. افزون بر این 7 توالی از زمین لرزه ها دارای رخداد پس لرزه های ثانویه بوده و بنابراین دو مقدار برای پارامترهای رابطه آموری اختیار کردند. نتایج نشان داد که هرچه بزرگای زمین لرزه بیشتر باشد، احتمال رویداد زمین لرزه بزرگ بعدی و رخداد پس لرزه های ثانویه در توالی وجود دارد. افزون بر برای 7 زمین لرزه موجود دارای توالی ثانویه، روندی در تغییرات P2 قابل مشاهده است؛ به گونه ای که برای 3 مورد از این 7 زمین لرزه با بزرگای بیش از 7 که در مرز فعال ورقه ایران نیز هستند، مقدار P2 بیشتر از 2.5 و برای 4 زمین لرزه درون ورقه ای دیگر با بزرگای کمتر از 7، مقدار P2 کمتر از 2 است و این مساله ممکن است به دلیل بزرگای زمین لرزه یا محیط زمین ساختی و فاصله کانون زمین لرزه تا گره های گسل اصلی است. نتایج این بررسی همچنین نشان داد که مقدار پارامترهایc  و k به شدت تحت تاثیر تعداد رکورد در کاتالوگ است و هرچه داده ها کامل تر باشند، مقدار پارامترهای یادشده و بنابراین تحلیل لرزه خیزی و فیزیک ناحیه گسلش دقیق تر خواهد بود.